logo
Instagram
Top

Labelen en hokjes denken

Dit is goed. Dit is slecht. Zij heeft ADHD. Zij is dokter. Zij weet niet wat ze wil.
Wij mensen houden ervan om alles en iedereen te bestempelen of te labelen. We willen altijd weten wat iets of iemand is, wat diegene doet en waarom. Over het algemeen zijn we zijn dus geen fan van het onbekende en willen graag alles kunnen benoemen, zodat we het in hokjes kunnen plaatsen. Maar waarom?

Bestempelen zorgt voor overzicht in ons hoofd, je kunt benoemen wat je ziet. Marloes van Mooier Leven gaf een mooi voorbeeld; het is net als met een horrorfilm. De engste horrorfilms laten het monster niet zien wat het nog spannender maakt. Ik vond het zo’n tof voorbeeld en ze heeft daar ook helemaal gelijk in. Wanneer ik een horrorfilm kijk en niet weet wie of wat dat monster is, dan kijk ik bijna de hele film schuilend onder mijn deken.
Dus dat kunnen bestempelen zorgt ervoor dat we het kunnen benoemen, waardoor we het in een hokje kunnen plaatsen en dat voelt veilig.

We hebben hokjes in ons hoofd gecreëerd met eigen overtuigingen, normen en waarden, wat is “normaal” doen/handelen/leven en vooral wat is dat niet. Zodra iemand in onze omgeving een andere keuze maakt in het leven dan die binnen onze ‘normaal leven’ en ‘goed’ hokjes past, dan hebben wij commentaar. Dit is eigenlijk vooral een reflectie van onze eigen angst. Ik heb mezelf bijvoorbeeld vaak genoeg betrapt wanneer meiden op Instagram half naakt op de foto stonden, ik vond dat niet kunnen en ‘vragen om aandacht’. Ik sprak hier ook over met iemand anders, zij zag een foto van een dame in bikini met een grotere maat dan ‘normaal’ gesproken en betrapte zichzelf op de gedachten dat je alleen zulke foto’s kan plaatsen wanneer je maatje XS/S hebt. Ze schrok er zelf van dat zij deze overtuiging had gecreëerd en anderen (en dus vooral haarzelf) in zulke hokjes plaatst en daar was zij zich nooit eerder bewust van. Zo zie je maar weer hoe erg wij in hokjes denken en hoe wij al te graag alles en iedereen in die hokjes willen plaatsen.
Stempels van jouw omgeving
Jouw omgeving heeft jou verschillende stempels opgelegd en je in een hokje gestopt, op het moment dat je ervoor kiest om uit dit hokje te stappen krijg je vaak commentaar. Of je nou in een hokje bent geplaatst of niet, het is uiteindelijk je eigen keuze of je jezelf ook in dit hokje plaatst en of je erin blijft zitten of eruit stapt. Dat hokje is geen onderdeel van jou en je zit er dus niet aan vast; verlaat het wanneer je het wilt verlaten. Mensen gaan vaak zelf geloven in de stempel die zij van hun omgeving krijgen en blijven zitten in het hokje waar zij in zijn geplaatst.

Voorbeeld: Clara is 25 jaar, afgestudeerd aan business management en zingt in de weekenden in een bandje. Ze is business management gaan studeren omdat ze iets breeds wilde kiezen aangezien ze geen idee had wat ze later wilde worden en het liefst alleen maar zou zingen. Maar volgens haar omgeving was zingen geen realistisch toekomstbeeld. Sinds 3 jaar werkt zij full-time als business manager maar mist ze toch iets in haar leven. Een stemmetje in haar hoofd zegt ‘dit is het niet, je moet doen wat je het liefste doet’. Hoe vaker zij dit stemmetje hoort hoe meer ze denkt ‘shit, misschien moet ik stoppen met mijn baan en meer gaan zingen?’.
Wanneer zij dit stemmetje hardop uitspreekt zegt haar omgeving ‘ben je gek? je kan niet genoeg verdienen met zingen en het is zonde om je vaste baan op te zeggen. Je baan geeft stabiliteit en zingen niet’.
Clara kan er dus voor kiezen om zelf in dit hokje te blijven OF eruit te rennen.
Wanneer je ervoor kiest om dit hokje te verlaten zal ook jouw omgeving moeten wennen aan deze verandering, uiteindelijk hebben zij natuurlijk geen andere keus dan het te accepteren.
Het enige waar je dan vaak tegenaan loopt wanneer je dat hokje wilt verlaten is dat je wél moet zeggen wat je buiten je hokje om gaat doen, dus eigenlijk kies je als het ware een nieuw hokje. Het liefst dan een hokje waar je niet meer uit komt, want wanneer je te vaak van hokje wisselt bestempelt je omgeving je als “wispelturig” (ook een hokje).
Maar is hokjes denken echt zo slecht?
Hokjes denken,bestempelen, labelen; hoe je het ook wilt noemen, het is denk ik mens eigen. Het zit in onze aard en zo werkt ons brein. De een heeft er slechte ervaringen mee en ander juist goede. Ik ben bijvoorbeeld op school vaak bestempeld als ‘niet knap’ ‘jongensachtig’ en ‘saai’ , hierdoor werd ik in het hokje ‘lelijk’ en ‘niet populair’ geplaatst. Mijn ervaring met hokjes denken is dus niet positief. Terwijl mijn vriendinnen juist meer ‘in trek’ waren bij de jongens en altijd als ‘knap’ werden gezien, zij hadden dus een positieve ervaring met deze hokjes.
Daarbij is hokjes denken ook ontzettend fijn om mee te communiceren. Dit is een stoel, dat is een tafel. Het zou vet langdradig zijn wanneer je moet vragen ‘Mag ik dat houten ding waar je op kan zitten, met vier poten en een rugleuning?’. Nu hoef ik alleen maar te vragen ‘Mag ik die stoel?’ en iedereen begrijpt meteen wat ik bedoel.
 Hoe denk jij over “hokjes”?
Marloes is personal cheerleader (ja, je leest het goed. Ze heeft ook super leuke roze pompoms om jou aan te moedigen). Zij helpt vrouwen om van hun hobby hun droombaan te creëren. Klik hier als je meer over Marloes te weten wilt komen.

Volg ons op Social Media